دعا، نیایش و توسل به ساحت مقدس اولیای الهی، بخشی اصیل و ریشهدار از فرهنگ دینی و معارفی جامعه ماست؛ میراثی که همواره مایه آرامش دلهای مؤمنان و پناهگاه آنان در سختیها بوده است. اما در سالهای اخیر، در کنار این فرهنگ نورانی، پدیدهای آسیبزا و پنهان سر برآورده که با نام «دعانویسی» و «طلسمنویسی» شناخته میشود و بسیاری از خانوادهها را در دام خود گرفتار کرده است.
بر پایه هشدارهای مطرحشده در این زمینه، افرادی که بهطور مکرر و پیوسته به دعانویسها رجوع میکنند، بهتدریج دچار مشکلات روحی و بیماریهای لاعلاج میشوند. این آسیب، تنها یک پیامد جانبی نیست؛ بلکه هسته اصلی همان چرخهای است که با وعده گشودن گرههای زندگی آغاز میشود و در نهایت، خودِ مراجعهکننده را به قربانی نخست آن تبدیل میکند.
کارشناسان معتقدند سازوکار این آسیب، بیش از آنکه جادویی و ماورایی باشد، روانی و رفتاری است. وابستگی فکری به وعدههای مبهم، اضطراب مزمن ناشی از انتظار برای «باز شدن بخت»، ترسهای القایی از «طلسم» و «چشمزخم»، و در مواردی توهم توطئه علیه خود، از جمله پیامدهایی است که سلامت روان فرد را بهتدریج فرسوده میکند و او را در گردابی از ناامیدی و بیقراری فرو میبرد.
آسیب دیگر، تأخیر در درمان است. بسیاری از بیماران بهجای مراجعه به پزشک و طی کردن مسیر علمی درمان، ماهها و سالها وقت و سرمایه خود را صرف وعدههای بیپایه میکنند؛ غافل از آنکه همین تأخیر، بیماریهای قابل درمان را به مراحل صعبالعلاج و لاعلاج میرساند. در چنین شرایطی، هزینههای سنگین مالی نیز بر دوش خانوادهها سنگینی میکند و آرامش اقتصادی آنان را بر باد میدهد.
در آموزههای دینی نیز هیچ مجوزی برای چنین رفتارهایی وجود ندارد و مراجعه به افراد غیرمتخصص و سودجو در این حوزه، نهتنها شرعی نیست، بلکه میتواند مقدمهای برای سوءاستفادههای مالی و اخلاقی باشد. سیره اهلبیت (علیهمالسلام) همواره بر توکل به خداوند، تلاش عقلانی، مشورت با اهل علم و رجوع به متخصصان هر حوزه تأکید داشته است.
بر این اساس، آنچه امروز بیش از هر چیز ضروری به نظر میرسد، آگاهیبخشی عمومی و تقویت سواد دینی و رسانهای جامعه است؛ تا خانوادهها بتوانند میان «دعا و توسل» که راهی نورانی و مورد تأیید است، با «دعانویسی» که مسیری تاریک و آسیبزا است، تفاوت قائل شوند. تجربه نشان داده است که نخستین قربانی این بازار پرزرقوبرق، همان دلِ مضطرب و امیدوارِ مراجعهکننده است؛ کسی که سرمایه، سلامت و آرامش خود را بر سر وعدهای نامعلوم میگذارد.
دیدگاهها
نخستین دیدگاه را شما ثبت کنید.